Wegcode versoepelt veiliger voor zwakke weggebruikers

Wegcode versoepelt voor zwakke weggebruiker

De Wegcode krijgt op verschillende vlakken een update. De wet die deze wijzigingen zal invoeren, werd op 23 mei 2019 gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad en treedt op 31 mei 2019 in werking.

De FOD Mobiliteit had een duidelijke focus voor ogen; de nieuwigheden hebben immers voornamelijk betrekking op fietsers en voetgangers in het verkeer. Het doel was het verhogen van de veiligheid van deze zwakke weggebruikers, door ervoor te zorgen dat dergelijke weggebruikers minder in conflict komen met zgn. ‘zwaarder verkeer’ en een betere doorstroming hebben.

Vierkant groen

De wijziging die op de meeste belangstelling kan rekenen, is het nieuwe verkeerslicht ‘vierkant groen’: een groen licht met een afbeelding van een fiets of voetganger op, omgeven door groene pijlen. Hierbij krijgen alle fietsers en voetgangers op een kruispunt tegelijk groen, wanneer alle andere weggebruikers rood krijgen, en mogen zij dus gelijktijdig in alle richtingen het kruispunt oversteken.

Het doel is om zoveel mogelijk het contact te vermijden tussen zwakke weggebruikers en zwaar verkeer, zoals auto’s en vrachtwagens. Dit systeem zou tevens moeten zorgen voor een aanzienlijke vermindering in dodehoekongevallen.

Het systeem dat tevens de naam AFTG (Alle Fietsers Tegelijk Groen) kreeg, kan echter niet overal op even veel goedkeuring rekenen. Professor Mobiliteitswetenschappen Tom Brys haalt enkele knelpunten van het systeem aan.

“Het systeem levert ook grotere wachttijden op aan de kruispunten, zowel voor auto’s als voor fietsers. Hoeveel langer is afhankelijk van het systeem dat gehanteerd wordt.”

Daarnaast maakt Brys het onderscheid tussen kruispunten in verkeers- en verblijfsgebied.

“Bij dat laatste, dat in het centrum van de stad ligt en waar veel zwakke weggebruikers passeren, is het gemotoriseerd verkeer ondergeschikt. Bij bijvoorbeeld ringwegen, waar aan hogere snelheden wordt gereden en met meer verkeerscapaciteit, is het echter de vraag of het wenselijk is om met vierkant groen een rem te zetten op die capaciteit. De impact op de automobilist is daar dan ook groter.”

Bakfietsen

De wet voorziet tevens een gewijzigde regeling voor drie- en vierwielers, de zogenaamde ‘bakfietsen’, die nu worden gelijkgesteld met fietsen. Concreet betekent dit dat bakfietsen die minder dan één meter breed zijn, voortaan ook tegen de rijrichting mogen rijden in straten met beperkt eenrichtingsverkeer. Daarnaast worden zij nu ook toegelaten in zones voor plaatselijk verkeer en voetgangerszones.

De Fietsersbond reageert alvast enthousiast op deze aanpassingen. Vroeger kon het immers gebeuren dat een ouder zijn of haar kind niet kon volgen in een eenrichtingsstraat, als mama met een bakfiets reed en het kind met een gewone fiets. Moeilijkheden als deze zijn nu dan ook rechtgezet.

Overige aanpassingen

Enkele andere aanpassingen zijn er tevens voor fietsers jonger dan 10 jaar, die voortaan onder alle omstandigheden op het voetpad mogen rijden. Voordien was dit enkel toegelaten voor kinderen tot 9 jaar. Verder wordt de maximumsnelheid van ‘gemotoriseerde voortbewegingstoestellen’ – zoals elektrische steps, hoverboards en elektrische rolstoelen – opgetrokken van 18 km/u naar 25 km/u.

Ten slotte zullen chauffeurs en motorrijders buiten de bebouwde kom anderhalve meter afstand moeten houden wanneer zij een fietser of voetgangers inhalen en moeten voetgangers verplicht gebruiken maken van een zebrapad indien dit binnen 20 meter afstand ligt. Er wordt dus letterlijk meer ruimte gecreëerd tussen de weggebruikers om de veiligheid te verhogen.

Besluit

Ondanks enkele knelpunten, wordt de versoepeling van de Wegcode gezien als een belangrijke verbetering inzake verkeersveiligheid. De Vlaamse Stichting Verkeerskunde (VSV) beoordeelt de nieuwe wet dan ook positief.

“Deze nieuwe regels zijn een goed signaal naar de fietsers en bestuurders toe, maar handhaving blijft noodzakelijk. Absurde regels voor bakfietsen en andere bestuurders worden aan de hand van deze nieuwe regels weggewerkt en dat is een goede zaak (Werner de Dobbeleer)”

Of de versoepeling van de Wegcode op alle vlakken de beoogde resultaten zal behalen, blijft echter de vraag. Voor het verminderen van het aantal ongevallen met zwakke weggebruikers zal men dan ook moeten wachten op concrete cijfers.